1

Bài 6: Vương
I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

quốc Phù Nam

- Trình bày được sự thành lập của nước Phù Nam qua truyền thuyết lập nước và
một số bằng chứng khảo cổ học.
- Mô tả được một số hiện vật khảo cổ học của Phù Nam.
- Bước đầu phát triển năng lực tìm hiểu Lịch sử thông qua việc trình bày được sự
thành lập nước Phù Nam qua truyền thuyết lập nước và các hiện vật khảo cổ học, biết
mô tả một hiện vật và giới thiệu hiện vật đó với bạn hoặc người thân.
- Bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước, trân trọng giá trị văn hóa của vương
quốc Phù nam để lại.
- Nâng cao nhận thức về chủ quyền ở vùng đất Nam Bộ của đất nước Việt Nam
hiện nay vốn có nguồn gốc bản địa lâu đời.
- Có ý thức tuyên truyền, giới thiệu về những giá trị văn hóa của dân tộc
II. ĐỒ DÙNG DẠY - HỌC
- Máy chiếu;
- Phiếu bài tập.
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC CHỦ YẾU
1. Hoạt động mở đầu
HS trả lời các câu hỏi:
- Nhà nước Văn Lang ra đời vào thời gian nào?
- Ai là vua của nước Âu Lạc?
- Kể tên một truyền thuyết gắn liền với Văn Lang – Âu Lạc
HS, GV nhận xét, tuyên dương.
- HS quan sát hình 1 SGK , GV giới thiệu
+ Đây là hình ảnh bình gốm Nhơn Thành, nó được phát hiện năm 1994 tại khu
vực Đá Nổi, xã Nhơn Ái, TP Cần Thơ. Đó là một hiện vật tiêu biểu, là minh chứng lịch
sử cho giai đoạn phát triển rực rỡ của Vương quốc Phù Nam. Hãy chia sẻ những điều
em biết về vương quốc này.
- HS nêu.
- GV nhận xét, tuyên dương và dẫn dắt vào bài mới: Muốn biết Vương quốc Phù
Nam được hình thành và phát triển ntn, chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay.
2. Hoạt động hình thành kiến thức mới
HĐ 1: Sự thành lập của vương quốc Phù Nam

2

- HS đọc thông tin và quan sát hình 2,3 trong SGK trang 29,30 trả lời câu hỏi:
+ Vương quốc Phù Nam được thành lập vào khoảng thời gian nào, ở đâu?
(Vương quốc Phù Nam ra đời vào khoảng thế kỉ I, ở khu vực Nam Bộ Việt Nam
hiện nay)
- Cho HS xem địa bàn của Phù Nam trên bản đồ
+ Vương quốc Phù Nam ra đời gắn với truyền thuyết nào? (Truyền thuyết về Hỗn
Điền - Liễu Diệp)
- Cho HS nghe truyền thuyết về Hỗn Điền - Liễu Diệp
- HS kể lại truyền thuyết về Hỗn Điền - Liễu Diệp theo nhóm đôi.
- Đại diện các nhóm kể, nhóm bạn nhận xét, bổ sung.
- GV nhận xét
+ Những dấu tích nào chứng tỏ sự tồn tại của vương quốc Phù Nam?
(Dấu tích kiến trúc ở di tích Gò Cây Thị và dấu tích cọc gỗ nhà sàn của cư dân
Phù Nam ở di tích Nền Chùa ( An Giang) chứng tỏ sự tồn tại của vương quốc Phù Nam
- HS nhận xét, tuyên dương
- GV chốt KT: Dấu tích kiến trúc ở di tích Gò Cây Thị và dấu tích cọc gỗ
nhà sàn của cư dân Phù Nam ở di tích Nền Chùa (An Giang) là những minh chứng
quan trọng góp phần khẳng định sự tồn tại và phát triển của Vương quốc Phù
Nam
+ Qua HĐ 1, các em biết được điều gì ?- HS nêu
- GV chiếu lên bảng: Vương quốc Phù Nam ra đời vào khoảng thế kỉ I, địa bàn
cư trú ở khu vực Nam Bộ VN ngày nay. Sự ra đời và phát triển của vương quốc này gắn
với truyền thuyết Hỗn Điền - Liễu Diệp cùng một số bằng chứng khảo cổ học.
- Gv giảng: Vương quốc Phù Nam ra đời và phát triển từ thế kỷ I – thế kỷ
VII, là một trong những nền văn minh cổ đại rực rỡ ở khu vực Đông Nam Á, gắn
với vùng hạ lưu sông Mê Kông (nay thuộc miền Nam Việt Nam, Campuchia, Thái
Lan, và một phần Lào và Malaysia). Đây là vương quốc hội tụ nhiều yếu tố độc
đáo về lịch sử, văn hóa và thương mại.
* Chuyển ý: tiếp theo cô cùng các em tìm hiểu Một số hiện vật khảo cổ học của
vương quốc Phù Nam
HD2: Một số hiện vật khảo cổ học của vương quốc Phù Nam
- HS đọc thông tin, quan sát các hình từ 4 đến 7 trang 30, 31 trao đổi N4, hoàn
thành phiếu BT:

PHIẾU BÀI TẬP

3

Đọc thông tin, quan sát các hình từ 4 - 7 (SGK trang 30, 31 ), hoàn thành các
yêu cầu sau:
1, Kể tên một số hiện vật khảo cổ học của Vương quốc Phù Nam.
...................................................................................................................................
...................................................................................................................................
...................................................................................................................................
2, Mô tả một hiện vật mà em ấn tượng nhất.
...................................................................................................................................
...................................................................................................................................
...................................................................................................................................
- HS thảo luận nhóm 4
- Đại diện các nhóm trình bày.
1, Kể tên một số hiện vật khảo cổ học của Vương quốc Phù Nam.
(Những hiện vật của cư dân Phù Nam được các nhà khảo cổ học phát hiện là:
Nền móng kiến trúc; bếp đun; đồ gốm; tiền kim loại, đồ trang sức, tượng thần, tượng
phật,...)
2, Mô tả một hiện vật mà em ấn tượng nhất.
- Đồng tiền kim loại: được làm bằng bạc, hình tròn có các hoa văn, được cư dân
Phù Nam dùng để trao đổi, mua bán trong và ngoài nước. Diều đó chứng tỏ Phù Nam
có nền kinh tế phát triển mạnh.
- Cà ràng (Bếp đun) - SGK
- Khuyên tai bằng vàng: được ghép từ hai nửa hình tròn, có nhiều hoa văn cầu
kì, được chế tác rất tinh xảo. Điều đó cho thấy đời sống của cư dân Phù Nam khá phong
phú.
- Tượng phật Bình Hòa- SGK
+ Những hiện vật này đã chứng tỏ đời sống của cư dân Phù Nam như thế nào ?
(Chứng tỏ đời sống kinh tế, vật chất của cư dân Phù Nam khá phát triển, đời sống
tinh thần khá phong phú)
- KL: Nhiều dấu tích, hiện vật mà các nhà khảo cổ học tìm thấy chứng tỏ cư
dân Phù Nam có đời sống kinh tế, vật chất khá phát triển, đời sống tinh thần khá
phong phú.
3. Hoạt động luyện tập, thực hành
Bài 1: Trình bày sự thành lập vương quốc Phù Nam
- HS đọc yêu cầu

4

- 1HS trình bày trước lớp: Vương quốc Phù Nam ra đời vào khoảng thế kỉ I, gắn
với truyền thuyết về Hỗn Điền - Liễu Diệp cùng một số bằng chứng khảo cổ học. Địa
bàn cư trú của cư dân Phù Nam chủ yếu ở khu vực Nam Bộ Việt Nam hiện nay.
- GV nhận xét, tuyên dương.
Bài 2: Hoàn thành bảng (SGK trang 31)
- HS đọc yêu cầu.
- HS làm việc theo N2, hoàn thành PBT
Lĩnh vực

Hiện vật

Đời sống vật chất

......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
.....................................................................................

Đời sống tinh thần

......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

- Đại diện các nhóm trình bày
Lĩnh vực
Đời sống vật chất

Hiện vật
Nền móng kiến trúc,
bếp đun,
đồ gốm,
tiền kim loại,...

Đời sống tinh thần

Đồ trang sức,
tượng thần,
tượng phật,...

- GV chốt bài, nhận xét giờ học.
4. Hoạt động vận dụng
+ Em ấn tượng nhất điều gì về vương quốc Phù Nam ?
- Về nhà vẽ và trang trí một hiện vật khảo cổ học mà em ấn tượng nhất của
Vương quốc Phù Nam. Đầu tiết học sau sẽ trưng bày sản phẩm tại lớp.
- Dặn HS về nhà xem lại bài và chuẩn bị bài sau.
IV. ĐIỀU CHỈNH SAU BÀI DẠY

5

……………………………………………………………………………

Văn hóa Óc Eo là một nền văn hóa cổ hình thành và phát triển
gắn liền với đất nước, con người của Vương quốc Phù Nam ở Nam
Bộ Việt Nam ngày nay. 
Óc Eo là một khu di tích khảo cổ và kiến trúc nghệ thuật ở xã
Óc Eo, tỉnh An Giang, là trung tâm của văn hóa Óc Eo cổ đại, phát
triển từ thế kỷ I đến thế kỷ VII. Khu di tích này bao gồm hai khu vực
chính: khu A ở sườn và chân núi Ba Thê, và khu B ở cánh đồng Óc
Eo. Nơi đây từng là một trung tâm đô thị sầm uất, tôn giáo
của Vương quốc Phù Nam, và hiện đang là Di tích Quốc gia đặc biệt,
đồng thời đang hoàn thiện hồ sơ để đề nghị UNESCO ghi danh là Di
sản Văn hóa Thế giới
Vương quốc Phù Nam (thế kỷ I – thế kỷ VII) là một trong
những nền văn minh cổ đại rực rỡ ở khu vực Đông Nam Á,
gắn với vùng hạ lưu sông Mê Kông (nay thuộc miền Nam Việt
Nam, Campuchia, Thái Lan, và một phần Lào, Malaysia). Đây
là vương quốc hội tụ nhiều yếu tố độc đáo về lịch sử, văn hóa
và thương mại.

6

Phù Nam được coi là vương quốc hải cảng đầu tiên ở
Đông Nam Á, nắm giữ vị trí chiến lược trên tuyến đường biển
nối Ấn Độ - Trung Hoa.
Các cảng như Óc Eo (An Giang ngày nay) từng là đầu
mối buôn bán sầm uất, nơi tìm thấy dấu tích vàng, ngọc, đồ
trang sức, tiền xu La Mã, Ấn Độ, Trung Hoa. Điều này cho
thấy Phù Nam là một “trạm trung chuyển” quốc tế từ rất
sớm.
Di chỉ Óc Eo – Ba Thê cho thấy kỹ thuật xây dựng thành
lũy, kênh rạch, đền tháp tinh vi.
Điêu khắc Phù Nam mang phong cách Ấn Độ nhưng có
nét bản địa: tượng Vishnu, Shiva, Phật, các linh thú… thể
hiện trình độ nghệ thuật cao.
Vào thế kỷ 6, Phù Nam bắt đầu suy yếu, và Chân Lạp đã
tiến hành các cuộc t:ấn công, buộc triều đình Phù Nam phải
di dời kinh đô. Đến năm 627, đoàn sứ thần Phù Nam cuối
cùng đến Trung Quốc, cho thấy thời điểm Phù Nam bị d:iệt
v:ong hoàn toàn không xảy ra sớm hơn năm đó.
Sau năm 627, vương quốc Phù Nam bị sáp nhập vào
lãnh thổ Chân Lạp, và các khu vực từng là trung tâm của Phù
Nam dần trở nên hoang vu và bị bỏ hoang trong nhiều thế kỷ
Ở bài trước, chúng ta vừa tìm hiểu về hai nhà nước đầu tiên trong lịch
sử dân tộc ta là Văn Lang và Âu Lạc, được hình thành ở phía Bắc nước ta
ngày nay. Còn ở miền Nam, thời cổ đại, cũng hình thành một quốc gia phát
triển. Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu về quốc gia này qua bài học: Vương
quốc Phù Nam
vương quốc này lớn mạnh dần và trở thành 1 trở thành đế chế hùng
mạnh nhất khu vực Đông Nam Á trong 5 thế kỉ đầu sau Công Nguyên.